افزایش چشمگیر تولید نفت در میدان جفیر با استفاده از تکنولوژی جدید

به گزارش خبرنگار مهرمیزان تولید چاه جفیر-۱۱ در میدان جفیر پس از اجرای عملیات شکاف هیدرولیکی اسیدی همراه با پروپانت (Acid-Propped Hydraulic Fracturing)، بر اساس نتایج آزمون تولید، حدود سه برابر افزایش یافت؛ این عملیات بر اساس سوابق موجود، نخستین اجرای این روش در کشور به شمار می‌رود که توسط بخش خصوصی ایرانی به انجام رسیده است.

این پروژه در چارچوب طرح ملی توسعه سپهر و جفیر، با راهبری، طراحی مهندسی و نظارت شرکت اکتشاف، توسعه و تولید پاسارگاد و با سرمایه‌گذاری گروه انرژی پاسارگاد تحت قرارداد IPC و بهره‌گیری از ظرفیت‌های تخصصی، مهندسی و اجرایی داخلی، تحت قرارداد حفاری یکپارچه چاه‌های بنگستانی با شرکت پژواک انرژی، به مرحله اجرا درآمد.

طراحی و اجرای این عملیات، حاصل چندین سال مطالعه، بررسی تجربیات پیشین و درس‌آموخته‌های فنی و انجام ده‌ها هزار ساعت مطالعات تخصصی در حوزه‌های زمین‌شناسی، مهندسی مخزن، ژئومکانیک، حفاری، بهره‌برداری و ارزیابی ویژگی‌های مخزن بنگستان در چاه جفیر-۱۱ بوده است.

در مرحله طراحی و آماده‌سازی، آزمایش‌های تخصصی مرتبط با واکنش اسید و سنگ، انتخاب سیستم اسیدی، ارزیابی مقاومت پروپانت و سازگاری سیالات با بهره‌گیری از ظرفیت‌های تخصصی گروه انرژی پاسارگاد انجام شد. در عملیات نهایی نیز حدود ۱,۹۰۰ بشکه سیالات، شامل حدود ۷۲۰ بشکه سیال اسیدی و حدود ۱۵,۷۷۰ پوند پروپانت، با نرخ تزریق عمدتاً ۲۰ بشکه در دقیقه پمپاژ و عملیات با موفقیت تکمیل گردید.

اهمیت این دستاورد فراتر از افزایش تولید یک حلقه چاه است؛ با توجه به اینکه حجم قابل‌توجهی از نفت درجای کشور در مخازن متراکم و کم‌تراوا می‌باشد، انجام موفق این عملیات ضمن ایجاد یک تجربه عملیاتی ارزشمند در حوزه روش‌های پیشرفته تحریک چاه، گامی بلند در افزایش تولید، کاهش هزینه‌های توسعه، کاهش نیاز به حفاری چاه‌های جدید و بهره‌برداری مؤثرتر از ذخایر نفتی و ارتقای ضریب بازیافت در این‌گونه مخازن در کشور محسوب می‌شود.

لازم به ذکر است بر اساس سوابق موجود، طی دهه‌های گذشته حدود ۲۵ عملیات شکاف هیدرولیکی در کشور انجام شده است که از این تعداد، پنج عملیات در دهه‌های ۱۳۷۰ و ۱۳۹۰ و مابقی عملیات در دهه ۱۳۵۰ شمسی انجام شده‌اند. تمامی عملیات‌های انجام‌شده تاکنون توسط شرکت ملی نفت ایران و با استفاده از خدمات شرکت‌های سرویس‌دهنده خارجی انجام شده بود.

این دستاورد همچنین گامی مهم در توسعه توان طراحی، مهندسی، نظارت و اجرای بخش خصوصی کشور در پروژه‌های پیچیده نفتی و نمونه‌ای شاخص از امکان اتکا به دانش و ظرفیت‌های تخصصی داخلی برای حل چالش‌های فنی توسعه و تولید از مخازن پیچیده به شمار می‌رود.